Het leven en de dood

Gepubliceerd op 29 juli 2019
Het leven en de dood

Wietze de Haan, politicus en ambassadeur van Fier, schrijft columns voor Fier. Deze keer gaat zijn column over het leven en de dood.

De dood is er elke dag, vaak ver van huis, soms dichtbij. Door ziekte, of ongeluk, door eigen keuze of gewoon door ouderdom. Soms zijn het vrienden, bekenden, een popster of zomaar iemand uit de buurt. Je neemt er vluchtig kennis van en gaat daarna weer over tot de orde van de dag. Het hoort bij het leven en je weet zonder leven, geen dood.
 
Tot zover de normale gang van zaken. Anders wordt het als een bekende uit je omgeving er ineens niet meer is. Opmerkingen als: “Goh, zo oud was hij of zij toch nog niet?”
Of: “Ik wist niet dat ze gebruikte”. ”Was ze al lang ziek?” “Die is ook niet oud geworden?”
Morbide grappen worden er soms over de dood gemaakt.
 
Anders wordt het als een naaste je ontvalt. Ik maakte het kort geleden mee met het overlijden van mijn moeder. Ze is 94 jaar oud geworden, een respectabele leeftijd, hoor ik jullie zeggen. “De meesten halen het niet.” en dat klopt.  We zijn ook blij dat we haar zolang in ons midden mochten hebben, al waren de laatste jaren van haar leven niet de mooiste, haar gezondheid ging achteruit en de geest verdween in de mist - ik heb er eerder over geschreven. Toch blijft het je moeder, al hoe oud ze is geworden en herkent ze je soms niet meer. Het overlijden van haar kwam binnen als een bevrijding, voor haar en misschien ook wel voor de familie. Toch is ze nog dagelijks in mijn gedachten, de zoektocht naar een nieuwe invulling van de dagelijkse mantelzorg bezigheden heeft zich aangediend. Herinneringen aan haar, schieten op de meest vreemde momenten door je hoofd en het gemis is latent aanwezig. De leegte die het heeft achtergelaten, is nog niet opgevuld en het gemis is nog dagelijks voelbaar.
 
Maar… je moet door, de trein van het leven stopt even, maar gaat al snel weer op weg naar het volgende station. Zoals gezegd, morbide grappen worden soms gemaakt. Harde humor hoort bij het leven en de dood. Iemand zei mij laatst: “Humor is verwerkt leed”.
 
Ik moest eraan denken toen ik achter moeders lijkwagen naar de begraafplaats liep. Ze lag opgebaard in een zeer luxe Mercedes. Tegen mijn zuster zei ik: “Zo luxe heeft ze nog nooit gereden”. Een bestraffende blik werd mijn deel. Ik denk dat mijn moeder mijn humor had begrepen en gewaardeerd want de dood hoort bij het leven, al hoe oud ze ook is geworden.
 
Wietze de Haan
 
Ambassadeur Fier